Herodotos?la ba?Ÿlatılan tarih yazımı ve tarih d??Ÿ?ncesi zamanla ?d?nemlerin ruhu?na ba?Ÿlı olarak de?Ÿi?Ÿmi?Ÿtir. Bu ba?Ÿlamda her d?neme ili?Ÿkin farklıla?Ÿan bir tarih d??Ÿ?ncesi ve yazımı ortaya ?ıkmı?Ÿtır. Genel hatları ile bakılacak olursa tarih d??Ÿ?ncesi; Herodotos ?ncesinde mit?ik ve efsanevi bir tarzdayken, Roma?da retorik i?in s?ylemsel bir ara? olarak kabul edilmi?Ÿtir. Orta?a?Ÿda dinlerin etkisi ile Tanrısal kaderin bir tasvirini ve dinsel ahlak?li?Ÿin didaktikli?Ÿini benimsemi?Ÿtir. 18. Y?zyılda Aydınlanma d??Ÿ?ncesiyle ?d?nya vatanda?Ÿlı?Ÿı? i?in insan? ilerlemenin izinin s?r?ld??Ÿ? bir alan olarak g?r?lm??Ÿt?r. 19. Y?zyılda bilimselle?Ÿme kaygılarıyla ?belge?sel, ulusla?Ÿma gayretleri ile ?mill? romantik? bir ?izgi seyretmi?Ÿtir. 20. Y?zyılın ikinci yarısından itibaren ise modern bilime y?nelik ele?Ÿtirilerinden kaynaklı ?par?acıklı? (mikro, yerel) ve ?izaf?? ?zellikler arz etmi?Ÿtir.?
Kitabımızın yazılı?Ÿ gerek?esi ya?Ÿadı?Ÿımız ?zamanın ruhu?na uygun bir tarih metodoloji ortaya koymaktır. Bug?n ya?Ÿadı?Ÿımız ?zamanın ruhu?na g?re bi?imlenen tarih d??Ÿ?ncesi ve algısına uygun ?a?Ÿda?Ÿ yakla?Ÿımlar T?rk okuyucusuna ?z ve pratik bir i?erikle sunulmu?Ÿtur. Kitapta, tarih ara?Ÿtırmalarının de?Ÿi?Ÿen/geli?Ÿen bilgiye ula?Ÿma yollarını ?rneklerle g?sterilmi?Ÿ, tarihsel bir metnin nasıl in?Ÿa edilebilece?Ÿi ele alınmı?Ÿtır.?
Kitabımız birbirini adım adım destekleyen toplam on d?rt b?l?m ve ekte verilen bir k???k kılavuzdan olu?Ÿmu?Ÿtur. Birinci b?l?mde Necmettin Alkan tarih d??Ÿ?ncesinin efsanevi/mitolojik formundan zamanla nasıl insan? bir i?erik ve bakı?Ÿa kavu?Ÿtu?Ÿunu modern tarihe kadar ele almı?Ÿtır.?İkinci b?l?mde İsmail Hakkı ?zt?rk tarih d??Ÿ?ncesi ve tarih?ili?Ÿin son iki y?zyıllık macerasını i?Ÿlemi?Ÿtir. ???nc? b?l?mde Fahri Sakal, tarih yazımının temel kavramları olarakolgu, kaynak, ara?Ÿtırma, nesnellik, bakı?Ÿ a?ısı, e?Ÿzamanlılık, ?nyargı, empati, belge-yorum ikilemi, in?Ÿa- kurgu ili?Ÿkisi, tarih yazarının etik sorumlulukları?ve?intihal?i?a?ıklamı?Ÿtır. D?rd?nc? b?l?mde İbrahim ?žirin, tarih yazımında ge?mi?Ÿten bug?ne etkili olmu?Ÿ, bu anlamda gelenekselle?Ÿmi?Ÿ tarih yazım anlayı?Ÿlarından en yaygın olanlarını ele almı?Ÿtır.?
Be?Ÿinci b?l?mde Fatma Acun, tarih?ilik ve tarih yazım s?re?lerinde kaynak olgusunu geni?Ÿ bir perspektifle i?Ÿlemi?Ÿtir. Altıncı b?l?mde Cenk Reyhan, ?Ar?Ÿivler ve Toplumsal Kuram A?ısından Tarih? Malzeme? ba?Ÿlı?Ÿı ile tarih?iler i?in vazge?ilmez bir ?alı?Ÿma ortamı ve kaynak merkezi olarak ar?Ÿivlerin epistomolojik durumunu tartı?Ÿmı?Ÿ, bir ar?Ÿiv belgesinden toplumsal kuramlar bakımından nasıl farklı ba?Ÿlamlarda yararlanılabilece?Ÿi ?zerinde durmu?Ÿtur. Yedinci b?l?mde İbrahim Turan, tarih ara?Ÿtırmalarında internet kayna?Ÿı olarak sanal ar?Ÿiv ve k?t?phane konusunu ele almı?Ÿtır. Sekizinci b?l?mde ?a?Ÿda?Ÿ tarih yazımı anlayı?Ÿlarından ?s?zl?? ve ?yerel? tarih?ilik a?ıklanmı?Ÿtır.?
Dokuzuncu b?l?mde G?lin Karaba?Ÿ, Annales Okulu ile g?ndeme yerle?Ÿen disiplinler arası tarih ?alı?Ÿmalarının, T?rk?ede ?Ÿimdiye kadar ele alınmadı?Ÿı bir bi?imde ?nasıl ger?ekle?Ÿtirilebilece?Ÿini? i?Ÿlemi?Ÿtir. Onuncu b?l?mde Nurcan Abacı, ?Bir Tarih Metini Nasıl İn?Ÿa Edilir?? ba?Ÿlıklı yazısında yine bir ilke imza atmı?Ÿtır.?Onbirinci b?l?mde Ahmet Sait Candan, tarih ara?Ÿtırmalarında elde edilen bilgilerin yazım a?Ÿamasında nasıl atıf yapılaca?Ÿı ve dipnot g?sterilece?Ÿini anlatmı?Ÿtır.?
Onikinci b?l?mde Levent Yılmaz, Cemal Kafadar?ın?Kim Var İmi?Ÿ Biz Burada Yo?Ÿ İken?adlı de?Ÿerli ?alı?Ÿması ?zerinden?bir tarih metninin nasıl okunup, nasıl ele?Ÿtirilece?Ÿinin ?rne?Ÿini sunmu?Ÿtur. On???nc? b?l?mde ortak paydası?ge?mi?Ÿ?olan sanat, mimarlık, k?lt?r ve iktisat tarihi alanlarının kendine has farklıla?Ÿan metodolojisi ?zerine alanın ?nemli isimleriyle soru-cevap yapılmı?Ÿtır. Sanat ve mimarlık tarihi alanında Ya?Ÿar ?oruh, ?Ÿehir ve semt tarihi alanında S?leyman Faruk G?nc?o?Ÿlu, iktisat tarihi alanında ise Rahmi Deniz ?zbay katkı sa?Ÿlamı?Ÿtır. Ond?rd?nc? b?l?mde T?rkiye?de tarih k?rs?lerinde eserler vermi?Ÿ, metodolojik a?ıdan sa?Ÿlam duru?Ÿa sahip usta tarih?ilerle s?yle?Ÿiler yer almı?Ÿtır.?
Eski?a?Ÿ tarihi alanında O?Ÿuz Tekin, Orta?a?Ÿ tarihinde Ahmet Ya?Ÿar Ocak, Yeni?a?Ÿ-Yakın?a?Ÿ tarihinde Halil İnalcık, Cumhuriyet tarihinde Mustafa Yılmaz, Yakın d?nem tarihinde ?a?Ÿrı Erhan, K?lt?r tarihinde Salim Koca ve İktisat tarihinde Ey?p ?zveren ile ger?ekle?Ÿtirilen s?yle?Ÿiler aracılı?Ÿıyla bu tarih?ilerin bir konuyu nasıl belirledikleri, nasıl ?n ara?Ÿtırma yaptıkları, nasıl ara?Ÿtırdıkları, nasıl veri topladıkları, bunları nasıl de?Ÿerlendirdikleri sunulmu?Ÿtur. Kitabımızın sonunda Mehmet Suat Bal, Fethullah U?ar ve Tu?Ÿrul ?zcan tarafından bir ek olarak ?T?rkiye?deki ar?Ÿiv ve yazma eser k?t?phanelerinden nasıl yararlanıldı?Ÿı? ayrıntılı bir bi?imde i?Ÿlenmi?Ÿtir.
?
Ahmet ?žim?Ÿek
HaberK?lt?r.Net
?
