?
??
Elmalılı Hamdi Yazır tefsirinin ana kaynaklarından biri olarak hep i?Ÿitirdik Ebussuud Tefsirini. Fetvalarıyla tanıdı?Ÿımız ve Kanuni?nin ?halda halda?Ÿım, sinde sinda?Ÿım, ?hiret karında?Ÿım, tar?k-i Hakta yolda?Ÿım? diye hitapta bulunacak kadar kendine yakın buldu?Ÿu sa?Ÿlam duru?Ÿlu ?nemli bir isimdi bizim i?in ?žeyh?lisl?m Ebussud Efendi. G?zel de ?Ÿiirleri vardı hem?
?
Yıllar sonra 2005 yılının Ramazan ayında bu b?y?k emek mahsul? eser ?Ÿanına yakı?Ÿır bir himmet ile okuyucuyla bulu?Ÿtu.
?
İsl?m irfanına m?temayil duru?Ÿuyla ?nemli hizmetlerin i?inde g?rd??Ÿ?m?z, 14 Ekim 2009?da son yolculu?Ÿuna u?Ÿurladı?Ÿımız? Ergun G?ze, belki hayatının eseri diyebilece?Ÿimiz bu k?lfetli ?alı?Ÿmayı Ali Akın ile birlikte ger?ekle?Ÿtirmi?Ÿti.
D?nk? yazısında sanata ?devlet adamı? himayesi lazım diyordu, C?ndio?Ÿlu. Bu kabil kemiyetli eserlerin ?niversitelerin ve bakanlıkların nezaretinde ve deste?Ÿinde ger?ekle?Ÿtirilmesi, hayatını ve y?re?Ÿini hakiki ilme adamı?Ÿ insanlara ise himmet ile hizmet etmenin keyfinin d??Ÿmesi gerekti?Ÿine inanıyorum. ?limlerini koruyan ve hizmetlerine imk?n hazırlayan devletler daima ilahi koruma altında olmu?Ÿtur. Tarih bunun ve aksi tezah?r?n?n ibret tablolarıyla doludur.
Ne diyordu?heybetli devlet adamı Kanuni b?y?k ?Ÿeyh?lislamı i?in: ?halda halda?Ÿım, sinde sinda?Ÿım, ?hiret karında?Ÿım, tar?k-i Hakta yolda?Ÿım??
Ebussuud Tefsiri bir ?ok a?ıdan ?nem arzediyor
Osmanlı?nın asırlara meydan okuyan soylu duru?Ÿlu, iki kanatlı ?ul??l-emr?i eliyle y?celmi?Ÿ ?Ÿanı Kanuni ile cismaniyete b?r?n?yordu. Bu asırda Kur?an?ın nasıl tefsir edildi?Ÿi isl?m irfanının yansımalarını g?rmek a?ısından ehemmiyet arzediyordu.
Ebussuud Efendi tefsiri ?Ÿ?retine uygun sa?Ÿlamlıkta bir tefsir olarak elimizdedir. Asıl ismi İr?Ÿadı aklı sel?m il? Mez?y?yı Kit?bi?l-ker?m?dir. Kur?anı Kerim?in meziyetlerinin aklı selim ile a?ıklanması esasına dayalı bir dir?yet tefsiri?. Amma Kur?an?ın en evvel yine kendi i?inde tefsiri gelene?Ÿine sadık, ayetler arasında ba?Ÿlantı kurarak y?r?yen rivayet tefsirlerini de hesaba katan bir h?viyette aynı zamanda. ?žeyh?lislam Ebussuud Efendi?nin akl-ı sel?m sahibi oldu?Ÿunda ?Ÿ?phe yok. Bu ise, g?n?m?z m?fessir?ninde tek kanatlı u?mak sebebiyle ?ok da rastlanabilen bir ?zellik olmamak sebebiyle eserin de?Ÿerini arttırıyor. E?Ÿer hazırlanma esnasında g?zden ka?an, b?t?ne y?nelik ?esas hatalır var ise, bunun tashihi de ehline d??Ÿen bir vazife olmaktadır.
Mesela Elmalılı tefsirinin meale d?n??Ÿmesi gibi usta i?Ÿi bir redakteyi hakediyor diye d??Ÿ?n?yoruz Ebussuud tefsirinin de?.
Hazırlayıcıları ?Ÿ?yle diyor ortaya ?ıkan ?alı?Ÿma i?in:
?Hem ?yet asılları, hem mealleri, hem Latince yazılı?Ÿları, hem yorumları verildi?Ÿinden Kur?an ??Ÿrenmek isteyenler i?in her bakımdan rehberdir. Ayrıca bug?n dahi m?naka?Ÿalı konular da dip notları konmu?Ÿ, Tefsirin bahsetti?Ÿi bazı hususların T?rk?e?mizdeki kaynakları da a?ıklanmı?Ÿtır.?
?lim ve ?kil m?ellif ise eserinin mukaddimesinde ?Ÿ?yle niyaz ediyor:
?
?Cel?l ve azamet sahibi, m?lk ve melek?t ?lemlerinin tek yaratıcısı rabbimden beni, niyet ve arzumu ger?ekle?Ÿtirmeye muvaffak kılmasını; yanlı?Ÿ ve yanılgıya d??Ÿmekten korumasını; bu eseri en g?zel ?Ÿekilde tamamlamak i?in bana yol g?stermesini; kıyamet g?n?nde yararlanaca?Ÿım en hayırlı hizmet saymasını niyaz ederim.?
?
Amin diyoruz. Budin Seferine Sultan ile birlikte katılarak ilk Cuma namazını kıldıran, Kıbrıs?ın fethi bahsinde Sokullu ile zıt d??Ÿmek bahasına hi? ?ekinmeden fetih i?in fetv?sını veren, ?H?fız D?v?n?ı gibi bir irfan ?Ÿaheserini, ?Ÿeriata aykırı oldu?Ÿunu iddia eden dar g?r??Ÿl?lerin elinden yine fetvalarıyla kurtaran; ?? kız ve ?? erkek evladından ikisini kendinden ?nce ahırete u?Ÿurlayarak peygamber? bir imtihanı hakkıyla verip ebed kaydında adını ?kısır? olarak yazdırmayan bu samimi canlı, hayat dolu sadırdan sadır olmu?Ÿ tefsir sayfaları arasında gezinirken niye ondan dem vurmak ihtiyacı hissettim?
?
Belki ilgililerin ra?Ÿbetine vesile olur diye ve eme?Ÿi ge?enlere rahmet ve selamet dilemek i?in? En ?ok da kendi tarihine k?lt?r?ne, o g?zelim islam irfanına yabancıla?Ÿtırılmı?Ÿ bu ?lke ?ocuklarının yakın hafızasına, kulaktan duyarak da olsa ?v?nebilecekleri bir isim daha eklemek azmiyle giri?Ÿti?Ÿimiz bu k?lt?r el?ili?Ÿi seferinde ?nc?l?k vazifemizi yerine getirmek i?in?
?
İbni Ac?be?nin tasavvuf? tefsirinin de tamamlanmak ?zere oldu?Ÿuna dair i?Ÿaretler alıyoruz. Hayırla tamamına ermesini ve nice hikmetine vakıf y?re?Ÿe eri?Ÿmesini diliyoruz.
?
YAVUZ GENCER / HABERKULTUR.NET
?
?
